Museumwijzer

Workshop museumarchetypen van de Museumwijzer

Woensdag 14 december heeft het lectoraat Crossmedia Business in samenwerking met BMC adviesmanagement een workshop georganiseerd omtrent de Museumwijzer, een van de producten van het Museumkompas. Bij deze workshop waren verschillende enthousiaste deelnemers aanwezig: Reinwardt Academie, Stichting DEN, Bonnefantenmuseum, Centraal Museum, Museumwerf Vreeswijk, Utrechts Archief, Spoorwegmuseum, Van Gogh Museum en Vesting Museum.

Kort samengevat probeert de Museumwijzer een handvat te geven voor museumprofessionals om het eigen museum te positioneren. Het vormt een startpunt voor de benadering van de ‘wezensvraag’ en helpt een invulling te geven aan de maatschappelijke taak van het museum. Het lectoraat en BMC hebben samen vier museumarchetypen ontwikkeld, het heiligdom, de amusementswinkel, het identiteitenkabinet en de broedplaats, die zijn ontstaan aan de hand van vier waarden uiteengezet op twee assen: interne versus externe positionering en flexibiliteit versus stabiliteit. De vier archetypen zijn gebaseerd op de perceptie van de museumprofessionals van het eigen museum.

In de workshop zijn de deelnemers in vier groepen verdeeld. De groepen kregen de opdracht om 20 bestaande musea, beschreven aan de hand van hun collectie, missie, betekenis en doelgroep, in te delen in vier categorieën, en te kijken naar de gemeenschappelijkheid in de maatschappelijke rol, de betekenis en de manier van omgang met het publiek. Hieruit vloeide een discussie voort in hoeverre deze musea bij elkaar geclusterd kunnen worden en welke afwegingen daar een rol bij spelen. Deze opdracht had als doel te bekijken welke aspecten en overwegingen naar voren komen bij het indelen van musea en in hoeverre deze vergelijkbaar zijn met de archetypen van de Museumwijzer. Er kwamen een aantal overeenkomsten naar voren: musea die hun collectie centraal stellen, die wij bestempelen als een heiligdom, en musea die willen vermaken, die wij bestempelen als een amusementswinkel; maar ook verschillen die niet concreet door de museumarchetypen benoemd worden, bijvoorbeeld het type museum die een lokale verbondenheid heeft, een nostalgisch gevoel overbrengt en de concrete waarde in hoeverre ervaring en collectie als doel of middel worden gezien.

Na een interessante discussie over de archetypen zijn 20 vragen van de Museumwijzer aan de deelnemers voorgelegd. De vragen werden vanuit het eigen museum ingevuld. De uitkomsten van de Museumwijzer resulteren in een archetype waar de meeste overeenkomsten mee wordt vertoond. Veel van de deelnemers konden zich in de uitkomsten vinden en herkenden zich gedeeltelijk in het desbetreffende archetype(n). Ook kwamen er een aantal knelpunten naar voren die tot misinterpretatie leidde, bijvoorbeeld de begrippen ‘culturele ervaring’ en ‘beleving’. Al met al zijn de sterke en zwakke kanten van de Museumwijzer door alle inzet goed belicht. Iedereen gaf aan erg geïnteresseerd te zijn in het instrument de Museumwijzer, omdat het voor het museum een goede aanleiding geeft tot een discussie over de positionering van het museum en de manier hoe diensten daarop afgestemd moeten worden.

De workshop kan bestempeld worden als een groot succes dankzij de enthousiaste inzet van alle deelnemers. Naast alle nuttige feedback die er voor de museumarchetypen en de Museumwijzer is verkregen, is ook het draagvlak voor de actuele discussie over de positionering van musea en de verschuivingen in de culturele sector bevestigd. De uitkomsten van de workshop hebben daarom veel vruchtbare feedback gegeven waarmee we de richting van het project kunnen voortzetten en in 2012 een goede vervolgstap kunnen maken.

Bent u geïnteresseerd in het deelnemen aan een van onze workshops? Klik hier

[nggallery id=7]